Sexteto Cristal – La Tapera

Het filmpje is een beetje krakkemikkig, maar de opname is leuk om te beluisteren en te bekijken. Het geeft een indruk van de sfeer van een optreden tijdens een tangofestival. Voor het podium dansen mensen, maar je ziet slechts een enkele hand voorbijkomen. Het Sexteto Cristal speelt hier de tangowals La Tapera tijdens de Tango Weekendender 2010 in Mattstedt, Duitsland. Het Duitse Sexteto Cristal speelt veel op festivals. Het heeft twee CD’s uitgebracht (2018, 2019), beide zijn te beluisteren op Spotify.

Nummer 

Angel Vargas: A pan y agua

In deze video schittert het Orquesta Típica van Angel D’Agostino: vijf bandoneons, vier violen, een contrabas en een piano. Angelito Vargas zingt, de dansparen genieten, dansend en luisterend. Gespeeld wordt de tango: A pan y agua (“Op water en brood”). Wat een feest om te zien. En mooi hoe bescheiden Vargas naar achteren terugstapt als hij is uitgezongen (iets waar hij om bekend stond), alsof hij gewoon één van de instrumenten van het orkest is en niet de sterzanger.

Ergens in de commentaren op Youtube meen ik te hebben gelezen dat het orkest wat we zien mogelijk niet dat van Angel D’Agostino is, maar dat van Eduardo Del Piano (Del Piano was voordat hij voor zichzelf begon bandeonista in het orkest van D’Agostino). Dat zou kunnen: de pianist lijkt niet echt op D’Agostino en de synchronisatie van het geluid strookt niet met de mondbewegingen van Vargas. Wel is de muziek die we horen onmiskenbaar die van het orkest van Angel D’Agostino en de zang die van Angel Vargas.

Nummer 

Angel Vargas (1942) – Tres esquinas

Prachtig historisch materiaal van de twee engelen van de tango: Angel Vargas zingt Tres esquinas, onder begeleiding van het orkest van Angel D’Agostino, die zelf in beeld komt als pianist. Elegant gespeeld en gezongen, met een prachtige dictie van de zanger. Deze opname is gemaakt in 1942 in zwart-wit en recentelijk kunstmatig ingekleurd door Pablo Remos. Er is ook nog een andere versie van deze video, ook in kleur, met een ingemonteerde scene uit de sixties/seventies waarin een oudere Angel D’Agostino en Enrique Cadícamo samen aan een tafelje zitten, naar het orkest kijken en waarin D’Agostino op de piano meespeelt met zijn eigen muziek.

Nummer 

Hugo Del Carril (Sacachispas)

In deze video zingt Hugo del Carril de milonga Saca chispas. De scene komt uit de tangofilm Historia del 900 uit 1948/49. In de film passeert een overvloed aan tangoliederen, onder andere: El llorón, El choclo, El esquinazo, Rosas de abril, La morocha en natuurlijk deze Sacachispas. Hugo del Carril was de artiestennaam van Pierre Bruno Hugo Fontana (1912-1989). Hij begon zijn carriere als zanger en als acteur. Al snel werd hij een bekende filmster, later ook regisseur en filmproducent. De film Historia del 900, over de zeden en gebruiken van het eind van de negentiende eeuw, is één van zijn eerste producties. In de salon zul je Hugo del Carril overigens zelden of nooit horen: hij was meer een cancionistá à la Carlos Gardel dan zanger bij een dansorkest, al heeft hij een enkel nummer opgenomen met het orkest van Edgardo Donato.

Nummer 

Babasónicos – Irresponsables (En Vivo)

Leuk inkijkje in de Argentijnse popwereld, deze live-opname. Grappig ook dat overhemd, is dat een soort van gaucho-hemd? De rockband Babasónicos speelt hier het nummer Irresponsables van het album Infame uit 2003. Babasónicos is een Argentijnse rockband, opgericht in de vroege jaren 1990. Na hun opkomst in de golf van Argentijnse New Rock-bands van de late jaren 1980 en vroege jaren 1990, werd Babasonicos een van de uithangborden van de “sonic” underground-rockbeweging in Argentinië in de late jaren 1990. Het grote succes begon in 2001 met hun album Jessico. De albums Infame (2003), Anoche (2005) en Mucho (2008) zetten deze lijn voort met een reeks lovende kritieken en commercieel succes. Hun laatste album Discutible dateert uit 2018. Bron: https://en.wikipedia.org/wiki/Babas%C3%B3nicos

Nummer 

Tango Bardo con Cucuza Castiello – Felicidad

De tango Felicidad is een 21e-eeuwse compositie van de gitarist van Sexteto Fantasma. Hier wordt dit nummer gezongen door Cucuza Castiello; op zijn t-shirt prijkt het hoofd van de fameuze tangozanger Roberto “El Polaco” Goyeneche die nog bij het orkest van Anibal Troilo gezongen heeft. De muzikale ondersteuning is van de groep Tango Bardo. Met dit kwartet heeft Cucuza (“Kaalkop”) Castiello een hele CD gemaakt; de CD heet Tangobardo en is op Spotify te beluisteren. Met dank aan DJ Mariposita voor de muziekselectie. Plaats en tijd van de video: Espacio Cultural Oliverio Girondo, BA, augustus 2016.

Nummer 

Angélica – Roberto Cambaré (cover)

Hoe raar kan het lopen: in Chili wonen, er uitzien als Chileen, je kleden als een Chileen en dan Peter Nauta heten. Toch is het zo. Deze veelzijdige Peter Nauta (gitaar, piano, mondharmonica) zingt de zamba Angélica en hoe: vanuit zijn tenen. De commentaren op Youtube zijn zonder uitzondering lovend. In een reactie daarop schrijft Peter Nauta dat hij zelf ooit een meisje ontmoette dat Angélica heette en dat hij voor haar een lied geschreven heeft, net als Roberto Cambaré, de auteur van dit nummer dat ooit deed. Ook schrijft hij: “Nosotros pasamos, las canciones quedan… y algunas se van anudadas en nosotros” oftewel “Wij gaan heen, liederen blijven en sommigen raken in ons verknoopt”.

Nummer 

La 2×4 Rosarina & Martin Piñol: Isla de Capri

La 2×4 Rosarina is een dansorkest uit Rosario, Argentinië, met als leadzanger de altijd zeer aanwezige Martin Piñol. Het orkest wordt versterkt door Floriana Knowls uit Napels, Italië. In dit coronafilmje van juni 2020 spelen ze de tango Isla de Capri. De bedoeling van deze actie is om geld op te halen om het orkest te ondersteunen, want de voor 2020 geplande tours door Europa en Rusland gingen vanwege de welbekende redenen helaas niet door. Zie deze link: https://www.idea.me/projects/75193/la-2×4-rosarina–martin-pinol

Nummer 

Osvaldo Fresedo – Buscándote

Als een zwoele zomerbries op een terras aan zee, zo klinkt dit lied: prachtige melodie op een rustig swingende beat. In deze opname van Buscándote, een tango, is het orkest van Osvaldo Fresedo aan het werk te zien. Halverwege verschijnt Ricardo Ruiz, de estribillista (refrein-zanger). Prachtige en zeldzame beelden uit de gouden eeuw van de tango. Fresedo gebruikte in zijn orkest nogal wat atypische instrumenten, zoals een cello (midachter), cimbaal (een slaginstrument met snaren, mogelijk de “slagwerker” linksachter) en harp (eventjes in beeld op de voorgrond links). Ook een vibrafoon, schrijft één van de commentatoren op Youtube, maar die kan ik niet traceren. Of verwar ik deze met de cimbaal? En is Fresedo een van de bandoneonistas? De pianist (even zichtbaar rechtsachter de zanger) is mogelijk Lalo Scalise, componist en tekstschrijver van het nummer.

Osvaldo Fresedo (1897-1984) was componist en orkestleider, en met name zeer actief in de jaren twintig en dertig van de vorige eeuw, al is hij tot 1980 blijven spelen en opnemen. Fresedo’s handelsmerk: de elegante stijl van zijn orkestmuziek. Of zoals de website van tangobythesea schrijft in de toelichting bij ditzelfde nummer: As a composer, Fresedo was prolific and successful, usually superficial, but beautiful, so beautiful.

Nummer 

Alfonsina y el Mar – Iris Pielage y Tim Panman

De gitaarsalon van Enkhuizen is een sympathieke club: een podium voor professionele én beginnende gitaristen. Alle genres komen aan bod, zo ook tango. In deze opname uit januari 2017 spelen Iris Pielage en Tim Panman het prachtige Alfonsina y el mar, een Argentijnse zamba met als onderwerp de zelfverkozen dood van de dichteres Alfonsina Storni. Heel bijzonder: de lovende commentaren op Youtube zijn bijna allemaal in het Spaans en gelden zowel het gitaarspel als zang en uitspraak van Iris Pielage. Iris is adviseur kunst en cultuur bij Berenschot, Tim Panman is een gitarist die zich specialiseert in tango, flamenco, klassieke muziek en Zuid-Amerikaans folkloristische muziek. Tevens is hij bestuurslid van de gitaarsalon.

Chino Laborde y Solo Tango Orchestra – Mi Dolor

Mei 2019, Milaan. We zijn in de milonga Cristal, gehuisvest in de zalen van Spirit de Milan. Het Solo Tango Orchestra speelt met gelegenheidszanger Walter “El Chino” Laborde de tango “Mi dolor”. Solo Tango Orchestra is een Russisch kwartet dat over de wereld trekt en op festivals speelt. Chino Laborde (1972) komt uit Argentinië. Zijn bijnaam “El Chino” dankt hij aan zijn licht-Chinese trekken. Hij is vaste zanger van het Orquesta Fernández Fierro. Daarnaast zingt hij ook bij het Sans Souci Orchestra en heeft hij een CD gemaakt met gitarist Diego Kvitko. El Chino ook acteur, vooral in tango-gerelateerde films en hij zingt als hobby in een rockband. Bron: https://www.todotango.com/english/artists/biography/1220/Walter-Laborde/

De inspiratie voor het hier dynamisch gespeelde Mi Dolor is de uitvoering van het orkest van Juan D’Arienzo uit 1972. Het origineel is van het orkest van Carlos Marcucci uit 1930 (met Roberto Diaz). In tangosalons is de instrumentale versie van Alfredo De Angelis uit 1957 het meest bekend. Het bijzondere van de versie van D’Arienzo uit 1972 is dat die zo dansbaar is, terwijl die opgenomen is in een tijd dat er allang niet meer gedanst werd; in 1972 was de tango als sociaal dansfenomeen in Argentinië al zo’n vijftien jaar overleden. Juan D’Arienzo was een echte diehard: tot één jaar voor zijn dood in 1976 ging hij door met opnemen. Grofweg de helft van zijn bijna zesduizend opnamen stamt uit de (dans)periode 1935-1955, de andere helft is uit de non-dansperiode daarná.

Nummer 

Ríe Payaso Tango – Rodrigo Alfonso & Victor Bustamante desde la cuarentena

December 2020, het is coronatijd. Musici hebben niet veel omhanden, dus worden ze creatief. Dit filmpje in veertigerjaren-sfeer is gemaakt door Rodrigo Alfonso (piano en stem), Victor Bustamante (viool) en Gala Montero (de dame). Het filmpje verbeeldt het drama van het lied Ríe, paysaso (“Lach, paljas”). De hoofdpersoon van de tangotekst én van het filmpje is iemand die zijn verdriet bezingt, het verdriet van in de liefde afgewezen te worden. De clown speelt de rol van sparring partner in het verdriet. Rodrigo Vidal is een Chileense muzikant, componist en multi-instrumentalist die sinds 2014 in Duitsland woont. Victor Bustamante is eveneens Chileen en fulltime violist bij het Philharmonic State Orchestra of Mainz, Duitsland.

Nummer 

Torres/Cerviño/Mauro – Flor de lino

Fris filmpje: drie heren in een zonovergoten campo argentino, een tango vertolkend. Het gaat om de tangowals Flor de lino (Vlasbloem). De commentaren op Youtube zijn lovend: “Bravo, nieuwe gezichten, nieuwe musici en stemmen voor onze (nationale) muziek. Ga zo door!” Het lied handelt over een teerbeminde die vergeleken worden met de lichtblauwe bloem van de vlasplant. Of het groen in de achtergrond ook vlas is, durf ik te betwijfelen. De muzikanten zijn Juan Mauro, Ushi Cerviño en Mono Torres. Het filmpje is uit december 2020, dus een corono-video.

Nummer 

Oscar Ferrari – Tu piel de jazmin

Oscar Ferrari zingt Tu piel de jazmin, op gitaar begeleid door Anibal Arias. Een intieme uitvoering van een intiem lied voor een immense zaal: Teatro Colón, Buenos Aires, het concertgebouw van Zuid-Amerika. Oscar Ferrari (1924-2008) was een bekende Argentijnse tangozanger. Klein van stuk, maar een prachtige tenor. Hij heeft in de jaren vijftig nog kort gezongen bij het orkest van Osvaldo Pugliese, daarna bij dat van José Basso. Deze video-opname is, voor zover ik kan zien, onderdeel van Café de los Maestros, een documentaire uit 2006 gewijd aan de oude maestro’s uit de tijd van de heropleving van de tango na het herstel van de democratie in 1983. 

Raul Orlando – Gricel

Studio-opname van Gricel door Raúl Orlando. Mooi klein gezongen. Of, zoals één van de bezoekers op de Youtube-pagina van deze video schrijft: Que dulce voz, una caricia para el alma, oftewel: “Wat een warme stem, een streling voor de ziel”. Het Twitter-account van Raúl Orlando leert dat hij zanger is, geboren in Buenos Aires, maar wonend in Madrid. Hij interpreteert naar eigen zeggen een eclectisch repertoire waarin de tango de boventoon voert.

Nummer 

Se dice de mi – Beatriz Merell & Sean Barker – Cafe Lyrik, Berlin

Café Lyrik is een levendig muziekcafe in Berlijn, met vier of meer optredens per week. Hier, in december 2015, presenteren Beatriz Merill (zang) en Sean Parker (piano) hun versie van Se dice de mi. De stem van deze zangeres is bijna net zo penetrant als die van Tita Merello, die misschien wel de bekendste versie van dit lied op haar naam heeft staan. Klik hier voor haar versie, een scene uit de Argentijnse tangofilm Mercado de abasto. Regisseur van deze film was Lucas Demare, een broer van orkestleider Lucio Demare.

Nummer