Barrio de tango

Honden blaffen naar de maan. De liefde weggedoken in een poort. Padden kwakend in de lagune en in de verte de stem van de bandoneon.

Een nostalgisch-zoete tango, dat is deze Barrio de tango (“Tangobuurt”) van Manzi en Troilo. De tekst bezingt de herinnering aan een eenvoudig buurtje in Pompeya, een volkswijk aan de zuidkant van Buenos Aires, dicht tegen de Riachuelo (een riviertje) aan. Een lantaarn slingert heen en weer, een late trein vertrekt, honden blaffen, in het moeras kwaken de padden en in de verte klinkt de stem van een bandoneon, refererend aan het feit dat Pompeya één van Buenos Aires’ oudste tangowijken is. De tekstdichter denkt aan zijn oude vrienden, vraagt zich af wat er van hen geworden is. Hij denkt aan de blonde Juana die hij in de steek liet. Vanuit zijn herinnering roept hij alles weer op: de sjouwer die het magazijn vult, het drama van de bleke buurman die nooit naar buiten ging om de trein te zien, de platte karren op de parkeerterreinen, de nachten, het maanlicht op de modder en in de verte natuurlijk de stem van een bandoneon.

Het nummer Barrio de tango werd in 1942 geschreven door Anibal Troilo (muziek) en Homero Manzi (tekst). De tango Sur uit 1949 is ook van hun hand. Net als Sur is dit een nostalgische tango over de volksbuurt waar de dichter Manzi opgroeide: zijn middelbare school stond in Pompeya en later was hij er zelf docent. Pompeya, voluit Nueva Pompeya is een wijk gelegen aan de zuidkant in de stad Buenos Aires. Lange tijd was het een van de proletarische districten van de stad, doordrenkt van de traditie van de tango en één waar veel van de eerste tango’s geschreven en uitgevoerd werden. Nueva Pompeya kreeg haar naam van de gelovigen van de Maagd van de Rozenkrans van Pompeya. Voor die tijd werd het vaak het ‘district van de kikkers’ genoemd. De term “kikker” (rana), in het Lunfardo, de volkstaal van Buenos Aires, verwijst naar een “straatwijs”, goedgebekt type. Nueva Pompeya werd grotendeels gebouwd op de uiterwaarden ten noorden van de Riachuelo en was in die tijd onderhevig aan frequente overstromingen. Het was bijgevolg dunbevolkt en berucht om zijn armoede en hoge misdaadcijfers. Tot de jaren dertig, toen er industrieën in het gebied begonnen te ontstaan, werkten de meeste lokale bewoners in het grote slachthuis in het naburige Parque Patricios. Sáenz Avenue, die door Nueva Pompeya loopt, wordt soms nog steeds “de straat van botten” genoemd, vanwege het vele vee dat vroeg in de twintigste eeuw stierf op weg naar het slachthuis. Het gebied stond ook bekend om zijn vele pulperías, louche saloons die bezocht werden door gitaristen, messenmakers, -dragers en -trekkers. Bron: https://es.wikipedia.org/wiki/Nueva_Pompeya_(Buenos_Aires)

De Riachuelo (Spaans voor “riviertje”) begrenst de wijk Pompeya aan de zuidkant. Het water maakt deel uit van de Matanza-rivier (Río de la Matanza of Río Matanza, hetgeen “slachtrivier” betekent). De Matanza is een 64 kilometer lange stroom in Argentinië die zijn oorsprong heeft in de provincie Buenos Aires en die de zuidelijke grens van het federale district van Buenos Aires bepaalt. De rivier mondt uit in de Río de la Plata tussen Tandanor en Dock Sud. De wijk La Boca en de voetbalclub Boca Juniors bevinden zich in de buurt van de monding van de Riachuelo (boca is Spaans voor”mond” of “monding”). Het Matanza-bekken is de meest vervuilde rivier in Latijns-Amerika en een van de tien meest vervuilde plekken ter wereld, met een zeer hoog loodgehalte. Een van de belangrijkste redenen waarom het zo vervuild is, is dat de talrijke fabrieken langs de rivier, met name leerlooierijen, grote hoeveelheden industrieel afval in de rivier dumpen, met name zware metalen. Bron: https://en.wikipedia.org/wiki/Matanza_River

Orquesta Típica Pichuco canta Alfredo Pittis, Barrio de tango, 2015

Barrio de tango

Un pedazo de barrio, allá en Pompeya,
durmiéndose al costado del terraplén.
Un farol balanceando en la barrera
y el misterio de adiós que siembra el tren.
Un ladrido de perros a la luna.
El amor escondido en un portón.
Y los sapos redoblando en la laguna
y a lo lejos la voz del bandoneón.

Barrio de tango, luna y misterio,
calles lejanas, ¡cómo estarán!
Viejos amigos que hoy ni recuerdo,
¡qué se habrán hecho, dónde estarán!
Barrio de tango, qué fue de aquella,
Juana, la rubia, que tanto amé.
¡Sabrá que sufro, pensando en ella,
desde la tarde que la dejé!
Barrio de tango, luna y misterio,
¡desde el recuerdo te vuelvo a ver!

Un coro de silbidos allá en la esquina.
El codillo llenando el almacén.
Y el dramón de la pálida vecina
que ya nunca salió a mirar el tren.
Así evoco tus noches, barrio tango,
con las chatas entrando al corralón
y la luna chapaleando sobre el fango
y a lo lejos la voz del bandoneón.

Barrio de tango (Tangobuurt)

Een klein buurtje, daar in Pompeya,
slapend tegen de dijk. Een lantaarn balanceert op de waterkering, de trein
verspreidt het mysterie van het afscheid.
Honden blaffen naar de maan.
De liefde weggedoken in een poort.
Kwakend vermenigvuldigen de padden zich in de lagune en in de verte de stem van de bandoneon.

Tangobuurt, maanlicht en mysterie,
de straten, hoe zal het met ze gaan?
Oude vrienden die ik me nu niet eens meer herinner, wat is er van ze geworden, waar zijn ze? Tangobuurt, wat is er gebeurd met Juana,
de blonde, waar ik zoveel van hield.
Ze zal weten dat ik lijd, denkend aan haar,
sedert de namiddag dat ik haar verliet!
Tangobuurt, maanlicht en mysterie,
Vanuit mijn herinnering zoek ik je weer op!

Een koor van fluittonen daar op de straathoek. De sjouwer die het magazijn vult. En het drama van de bleke buurman die nooit naar buiten ging om de trein te zien. Zo roep ik je nachten op, buurttango, met de platte karren die het parkeerterrein oprijden,
de maan die spettert op de modder
en in de verte de stem van de bandoneon.

Vertaalkwestie
Het tweede en laatste couplet bevat de regel “el codillo llenando el almacén“. De Engelse vertalingen lossen dit op met kaartspelers die in de winkel zitten te kaarten (één van de betekenissen van codillo is die van een verliezende kaartworp). Codillo betekent in het Spaans een deel van het lichaam, elleboog of schouder, ook een stuk vlees uit dat deel van een rund, varken of schaap. Joep à Campo vertaalt codillo met “sjouwer”. Ik heb dat nergens kunnen terugvinden, maar de stap van “schouder” naar “sjouwer” lijkt mij niet zo groot. Dan betekent de bewuste regel woord voor woord: “de sjouwer vullende het magazijn” of simpelweg: “de sjouwer die het magazijn vult”. Bron: https://es.thefreedictionary.com/codillo

Bronnen
https://letrasdetango.wordpress.com/2011/12/30/barrio-de-tango/
https://www.tanguito.co.uk/tango-culture/tango-lyrics/barrio-de-tango/
https://flowlez.com/en/songs/barrio-de-tango-114115/
https://www.todotango.com/musica/tema/237/Barrio-de-tango/
https://en.wikipedia.org/wiki/Nueva_Pompeya
https://en.wikipedia.org/wiki/Matanza_River
Joep à Campo, Tango, lied van Buenos Aires, Artscape | Artevista, 2013


Nummer 

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *