Guitarra Surquera – Barrio de Tango

De heren van Guitarra Surquera spelen Barrio de tango, een stuk van Manzi en Troilo. Mooi gespeeld, met veel dissonant klinkende accoorden. De muzikanten zijn: Bruno Aguzzi (stem), Nico Mustillo (gitaar), Nacho Fernandez (gitaar) en Fede Aguzzi (guitarron, de iets grotere gitaar in het midden met meer “bas”). Het filmpje is uit 2014. De band heeft een EP op Spotify, een Youtube-kanaal en ook een Facebookpagina. De laatste post daar is uit 2019.

Het recitatief in deze uitvoering van het lied komt niet in de oorspronkelijke tekst van Homero Manzi voor. Het gesproken gedeelte is een gedicht van Mario Benedetti, El barrio geheten. Mario Benedetti (1920-2009) was een schrijver, dichter, journalist en criticus uit Uruguay. In Latijns-Amerika was Benedetti een gevierd schrijver en dichter. Buiten de Spaanstalige wereld is zijn werk grotendeels onbekend gebleven. Bron: https://nl.wikipedia.org/wiki/Mario_Benedetti

Vertaling van het recitatief
Nummer 

La vertiente – A mi madre

Con los amigos oftewel A mi madre is een walsje van Carlos Gardel. In deze video wordt het solo uitgevoerd door Rosa Madreselva Príncipe, de gitarist van het duo La vertiente. De opname is een beetje een stiekeme, vanuit een ongewone hoek, maar de uitvoering is oprecht, mooi en klein. Plaats en tijd: Club Nivangio, Buenos Aires, januari 2017.

Nummer 

El bulín de la calle Ayacucho – Emilio Galina y Leo Felipelli

Een expressieve huiskamer-opname uit 2017, deze uitvoering van El bulín de la calle Ayacucho. Zang: Emilio Galina, gitaar: Leo Felipelli. Over deze muzikanten is niet veel te vinden, niet eens of het Argentijnen zijn of niet. Samen hebben ze nóg een video op Youtube, een uitvoering van Melodias de arrabal. Gitarist Leo Felipelli zit op Facebook en heeft een artiestenprofiel op Spotify.

Anibal Troilo – Palomita Blanca

In deze video uit 1948, geüpload door de kleinzoon van de begeleidende gitarist Edmundo Zaldivar, speelt een nog jonge Anibal Troilo (34 jaar oud) de tangowals Palomita blanca. Prachtig om te zien en te horen. “Een wonder”, schrijft een van de commentatoren op Youtube, “de bandoneon was een verlengstuk van zijn handen”. Het enige wat in deze video ontbreekt is zang, maar het schijnt dat Troilo een zwak had voor dergelijke kleine, instrumentale bezettingen. Midden jaren vijftig vormde Troilo met gitarist Roberto Grela het kwartet Troilo-Grela, waarvan ook deze Edmundo Zaldivar deel uitmaakte.

Nummer 

Carlos Gardel – Yira, yira

In de studios van filmpionier Federico Valle maakte regisseur Eduardo Morera in 1930 een aantal filmopnamen van Carlos Gardel. Vijf jaar later, 24 juni 1935, overleed de beroemde zanger bij een vliegtuigongeluk in Medellín, Colombia. Miljoenen fans in Zuid-Amerika waren diep en diep geschokt. Het stoffelijk overschot van Gardel werd met ezel, kar, trein en boot via New York en Montevideo teruggebracht naar Buenos Aires. Bij elke tussenstop kwamen hordes mensen afscheid van hem nemen. Nog in datzelfde jaar werden vijftien van Morera’s opnamen samengesteld tot de film Así cantaba Carlos Gardel (“Zo zong Carlos Gardel”). Het vertoonde fragment is één daarvan. Gardel zingt daarin de tango Yira, yira. De inleidende dialoog is tussen zanger Carlos Gardel en de schrijver van het vertolkte lied, de dichter Enrique Santos Discépolo:

Gardel: Enrique! Hoe gaat het?
Discépolo: Goed, en jij?
G: Vertel me, Enrique: wat heb je met de tango Yira yira willen uitdrukken ?
D: Met Yira yira
G: Ja, die.
D: Een lied van eenzaamheid en wanhoop…
G: Man, zo heb ik het precies begrepen.
D: En daarom zing je het op zo’n bewonderenswaardige manier.
G: Maar de hoofdpersoon is een goed mens, nietwaar?
D: Ja… Het is een man die gedurende veertig jaar geleefd heeft in de hoop op en verwachting van broederschap en naastenliefde. En op zijn veertigste beseft hij opeens dat mensen beesten zijn.
G: Je zegt bittere dingen…
D: Natuurlijk… Je moet niet verwachten dat ik leuke dingen vertel, over een man die veertig jaar moet wachten voordat hij wakker wordt.

Dat laatste is een lastig te vertalen woordspeling. Discepolo zegt: Claro… No pretenderás que diga cosas divertidas de un hombre que ha esperado cuarenta años para desayunarse. Het desayunarse wordt in de dialoog eerder gebruikt als “zich beseffen”, “wakker worden”, maar letterlijk betekent het in de laatste regel: “een man die veertig jaar moet wachten voordat hij kan ontbijten”. Bron: https://vlex.com.co/vid/discepolo-tango-politica-738723773

Nummer 

Fuimos por Inés Cuello

La 2×4 is een radiostation uit Buenos Aires dat zeven dagen per week tangomuziek uitzendt, dag en nacht. Klik hier voor de programmering en hier om online te luisteren. Op weekdagen van 9 tot 12 uur in de ochtend kun je luisteren naar “El Arranque”, een programma van Luis Tarantino. In dat programma was juli 2018 Inés Cuello te gast. In deze video, opgenomen in de studios van La 2×4 zingt zij Fuimos, een tango van José Dames en Homero Manzi. De gitaarbegeleiding is van Leonardo Andersen. Prachtig gezongen en gespeeld.

Nummer 

José Arbey – Viejo portón

De Colombiaan José Arbey Loaiza Nieto werd geboren in 1952. Bij een amateurprogramma in de stad Tuluá won hij de wedstrijd “A star is born”. Daarna maakte hij deel uit van verschillende muziekgezelschappen. Voor diverse platenlabels heeft hij meer dan 350 nummers opgenomen. Arbey stond op het podium naast beroemde Argentijnse vertolkers zoals Juan Carlos Godoy, Armando Moreno, Lalo Martel, Jorge Valdés en Alberto Podestá. In deze video zingt hij het nummer Viejo Porton, een wals die vooral bekend is door een uitvoering van het orkest van Rodolfo Biagi. De gitaarbegeleiding is van Ariel Ortega Adrada. Plaats en tijd: Cali, Colombia, 14 oktober 2020. Bron: https://www.musica.com/letras.asp?biografia=47667.

Nummer 

Marion (tango) – Emilia Danesi + Pedro Cecchi

Deze video is uit begin 2020. Emilia Danesi zingt de tango Marión, op gitaar begeleid door Pedro Cecchi. De achternamen ogen Italiaans, maar het gaat hier toch heus om twee Argentijnse muzikanten. Emilia Danesi, geboren in San Miguel de Tucumán, is opgeleid aan het Conservatorio Superior de Música Manuel de Falla. Ze woont in Buenos Aires, alwaar ze lesgeeft en ook regelmatig optreedt. Haar repertoire breder dan tango alleen, omvat de hele Argentijnse folklore. Op Youtube heeft ze een eigen muziekkanaal, maar ze is ook te vinden op Instagram en Facebook.

Nummer 

La Noche Que Te Fuiste: LHN trío y Noelia Moncada

Maart 2017, een laatste opnamesessie ter afronding van een album van het trio Lacruz/Heler/Nikitoff. Er was nog wat tijd over in de studio en Fernando Taverna, de projecttechnicus, zei: “Waarom nemen ze nog niet wat op?” Het resultaat was deze prachtige, spontane muziek, het liefdesverdrietlied La noche que te fuiste, met een glansrol voor Noelia Moncada. Zij is een Argentijns zangeres, geboren in Rosario en winnares van diverse prijzen. Op Spotify heeft ze zes CD’s. Ze woont en werkt deels vanuit München. Het LHN-trio (Adrian Lacruz, Mariano Heler en Leandro Nikitoff) valt met het instrumentale album “Aguafuertes Tangueras” te beluisteren op Soundcloud.

Romina Balestrino: Milonga del 900

We schrijven 2014. Heel overtuigd en overtuigend zingt Romina Balestrino de Milonga del 900, op gitaar begeleid door Sergio Menem. Romina Balestrino werd geboren in Buenos Aires. Zij studeerde zang en hobo aan het Stedelijk Conservatorium Manuel de Falla in Argentinië. Tegenwoordig woont zij in Spanje, ze werkt als zang- en acteerleraar en docent koordirectie aan muziekscholen in Madrid. In de zomer van 2016 bracht zij haar eerste tangoalbum uit, Seremos Tango. In 2020 kwam haar tweede album uit, Mi versión de los hechos, dat in 2021 genomineerd werd voor de “Premios Gardel”. Romina Balestrino staat met haar muziek op Spotify. Bron: https://www.rominabalestrino.com/

Nummer 

Angélica – Roberto Cambaré (cover)

Hoe raar kan het lopen: in Chili wonen, er uitzien als Chileen, je kleden als een Chileen en dan Peter Nauta heten. Toch is het zo. Deze veelzijdige Peter Nauta (gitaar, piano, mondharmonica) zingt de zamba Angélica en hoe: vanuit zijn tenen. De commentaren op Youtube zijn zonder uitzondering lovend. In een reactie daarop schrijft Peter Nauta dat hij zelf ooit een meisje ontmoette dat Angélica heette en dat hij voor haar een lied geschreven heeft, net als Roberto Cambaré, de auteur van dit nummer dat ooit deed. Ook schrijft hij: “Nosotros pasamos, las canciones quedan… y algunas se van anudadas en nosotros” oftewel “Wij gaan heen, liederen blijven en sommigen raken in ons verknoopt”.

Nummer 

Alfonsina y el Mar – Iris Pielage y Tim Panman

De gitaarsalon van Enkhuizen is een sympathieke club: een podium voor professionele én beginnende gitaristen. Alle genres komen aan bod, zo ook tango. In deze opname uit januari 2017 spelen Iris Pielage en Tim Panman het prachtige Alfonsina y el mar, een Argentijnse zamba met als onderwerp de zelfverkozen dood van de dichteres Alfonsina Storni. Heel bijzonder: de lovende commentaren op Youtube zijn bijna allemaal in het Spaans en gelden zowel het gitaarspel als zang en uitspraak van Iris Pielage. Iris is adviseur kunst en cultuur bij Berenschot, Tim Panman is een gitarist die zich specialiseert in tango, flamenco, klassieke muziek en Zuid-Amerikaans folkloristische muziek. Tevens is hij bestuurslid van de gitaarsalon.

Torres/Cerviño/Mauro – Flor de lino

Fris filmpje: drie heren in een zonovergoten campo argentino, een tango vertolkend. Het gaat om de tangowals Flor de lino (Vlasbloem). De commentaren op Youtube zijn lovend: “Bravo, nieuwe gezichten, nieuwe musici en stemmen voor onze (nationale) muziek. Ga zo door!” Het lied handelt over een teerbeminde die vergeleken worden met de lichtblauwe bloem van de vlasplant. Of het groen in de achtergrond ook vlas is, durf ik te betwijfelen. De muzikanten zijn Juan Mauro, Ushi Cerviño en Mono Torres. Het filmpje is uit december 2020, dus een corono-video.

Nummer 

Se dice de mi – Beatriz Merell & Sean Barker – Cafe Lyrik, Berlin

Café Lyrik is een levendig muziekcafe in Berlijn, met vier of meer optredens per week. Hier, in december 2015, presenteren Beatriz Merill (zang) en Sean Parker (piano) hun versie van Se dice de mi. De stem van deze zangeres is bijna net zo penetrant als die van Tita Merello, die misschien wel de bekendste versie van dit lied op haar naam heeft staan. Klik hier voor haar versie, een scene uit de Argentijnse tangofilm Mercado de abasto. Regisseur van deze film was Lucas Demare, een broer van orkestleider Lucio Demare.

Nummer 

Mirre Valkenburg en Alvara Rovia Ruiz: Bajo un cielo de estrellas

December 2016, de gitaarsalon van Enkhuizen. Mirre Valkenburg zingt Bajo un cielo de estrellas, op gitaar begeleid door Alvaro Rovira Ruiz. Prachtig en blij gezongen walsje met een inleiding van de zangeres. Mirre Valkenburg (1983) heeft zich tijdens haar bacheloropleiding Latin Zang aan het conservatorium van Rotterdam op verschillende Zuid-Amerikaanse muziekstijlen toegelegd. Ze kreeg les van o.a. Connie de Jongh, Josee Koning en Juan Tajes. Haar focus ligt nu vooral op tango en Argentijnse folklore. Bron: https://samenuitthuis.nl/portfolio/nuevos-tangos-viejos/

Nahuel Pennisi y Luis Salinas interpretan Nada

Superintense uitvoering van Nada door Nahuel Pennisi, begeleid door Luis Salinas. Locatie: een radiostudio van La 2x4BA in Buenos Aires, in het ochtendprogramma El Arranque gepresenteerd door Luis Tarantino. Nahuel Pennisi is een Argentijns fenomeen: blind, zanger en gitarist, autodidact. Winnaar van de Latin Grammy in 2016, in de categorie beste folkloristische album. Zie deze documentaire over zijn leven, getiteld: “Kijken met de ziel”

Nummer